Sinemada Saklı Mitler ve Hıristiyanlık İkonografisi (6 Hafta/Online Atölye)

Şebnem Soral Tamer’le Sinemada Saklı Mitler ve Hıristiyanlık İkonografisi (6 Hafta/Online Atölye)
Atölye Başlangıç Tarihi: 17 Ekim 2026, Cumartesi (Altı hafta boyunca her cumartesi)
Saat: 20:00 – 22:30
Platform: Zoom

Mitler ve kutsal metinler insanlığın en kalıcı anlatılarından oldu, öyle ki “kılık” değiştirerek yüzyıllardır tüm sanat eserlerine olduğu gibi beyazperdeye yansımayı da sürdürüyorlar. Bin yıllık dinsel ikonografi, Rönesans fırçalarından dökülen kompozisyonlar ve kadim hikâyeler, bugün izlediğimiz modern sinemanın dehlizlerinde nefes almayı sürdürüyor. Ancak onları görebilmek için biraz yakından bakmamız, bazen de iz sürmemiz şart!

Bu atölye, sinemayı yalnızca bir eğlence aracı olarak değil; insanlığın kolektif hafızasının, en derin korkularının ve bitmek bilmeyen arayışlarının modern birer ayinine dönüştüğü büyüleyici bir alan olarak ele alıyor. Mircea Eliade’ın “kutsal ve profane” eksenindeki zaman-mekan algısından Carl Gustav Jung’un kolektif bilinçdışı arketipine, antik dönem mitolojisinden Kitab-ı Mukaddes’in anlatısına uzanacak bu yolculukta, seçilen filmlerden parçaları hep birlikte izleyip değerlendirecek, salonun ışıkları söndükten sonra dahi zihnimizde yankılanmaya devam eden sorulara birlikte yanıt arayacağız.

Hafta Hafta Atölye Programı ve Sahnelerini İnceleyeceğimiz Filmler:

1. Hafta: Yaratılış, Düşüş ve İlk Günah: Başlangıç Mitosları
Her şeyin başladığı o “ilk an” (in illo tempore) nerede saklı? İlk hafta, Eden (Cennet) motifi, yasak meyve ve Kabil ile Habil çatışması üzerinden insanın cennetten kovuluşunu ve suçluluk psikolojisini masaya yatırıyoruz.

İncelenecek Filmlere Örnekler:
The Tree of Life (Terrence Malick)
Mother! (Darren Aronofsky)

2. Hafta: Kurtarıcı ve Kurban Figürü: Mesih Arketipleri
Hıristiyan teolojisinin en temel yapı taşlarından olan çarmıha gerilme, kefaret ve “günah keçisi” teması, sinemada nasıl kurban edilen kahramanlara dönüşüyor?

İncelenecek Filmlere Örnekler:
The Passion of the Christ (Mel Gibson)
The Green Mile (Frank Darabont)

3. Hafta: İblis, Baştan Çıkarma ve Gölgenin Karanlığı
Hıristiyan ikonografisinde hikâyesi “esaslı bir düşüş”le başlayan Şeytan figürü, sinema tarihinde kırmızı pelerinli yaratıklardan sıradan insanlara nasıl evrildi?

İncelenecek Filmlere Örnekler:
The Witch (Robert Eggers)
The Devil’s Advocate (Taylor Hackford)

4. Hafta: Meryem Arketipleri: Anne, Pieta ve Şefkat İkonografisi
Sanat tarihinin en güçlü kompozisyonlarından biri olan Pieta (kucağındaki ölü oğlunu tutan Meryem) ve Mater Dolorosa (Acılı Anne), sinemada modern birer trajediye nasıl evriliyor?

İncelenecek Filmlere Örnekler:
Roma (Alfonso Cuarón)
Antichrist (Lars von Trier)

5. Hafta: Kıyamet, Hesap Günü ve Apokaliptik Korku
Dünyanın sonu geldiğinde insanı hayatta tutan inanç nedir? Vahiy Kitabı’ndan (Book of Revelation) beslenen Mahşerin Dört Atlısı, son yargı ve apokalips korkusu; modern dünyanın iklim, varoluş ve nükleer kaygılarıyla nasıl birleşiyor?

İncelenecek Filmlere Örnekler:
Melancholia (Lars von Trier)
The Seventh Seal (Ingmar Bergman)

6. Hafta: Mucizler, Günah Çıkarma ve Ruhsal Arınma (Individuation)
Profane (dindışı) dünyanın gürültüsü içinde kutsalı aramak mümkün mü?

İncelenecek Filmlere Örnekler:
First Reformed (Paul Schrader)
Stalker (Andrey Tarkovski)